A do tego, niedoczynność tarczycy (w 90% przypadków zapoczątkowana przez Hashimoto) często jest wymówką, żeby tę zbyt wysoką masę ciała utrzymać. I bardzo często słyszę „no wiesz, mam niedoczynność/Hashimoto, nie mogę schudnąć, przytyłam”.

Niedoczynność tarczycy daje całą masę objawów albo nie daje ich wcale. Objawy chorób tarczycy są nieswoiste. To oznacza, że równie dobrze można je przypisać innym schorzeniom. Najczęstszymi objawami, które są powiązane z chorobami tarczycy i które najczęściej nas mobilizują do wizyty lekarza są: wypadanie włosów, chroniczne zmęczenie i zaparcia oraz wzrost masy ciała.

Warto zauważyć, że nadmierna masa ciała nie zawsze oznacza przyrost tkanki tłuszczowej. Często wynika z obrzęków. I to jest właściwie dobra wiadomość, bo po uregulowaniu hormonalnym ten problem powinien w miarę szybko zniknąć.

Dlaczego niedoczynność tarczycy to dobra wymówka dla nadwagi?

• Tarczyca odpowiada za 30% spoczynkowej przemiany materii. To stan, w którym leżymy, nie ruszamy ręką ani nogą, a i tak potrzebujemy kalorii, czyli jedzenia (energii) po to, żeby mógł pracować nasz mózg, serce, krążyć krew itd.

Jeśli hormony tarczycy nie działają prawidłowo to (w uproszczeniu) te 30% odkłada się w postaci tkanki tłuszczowej.

• Dodatkowym utrudnieniem w walce z nadmierną masą ciała przy niedoczynności tarczycy jest fakt, że jak dowodzą naukowcy, u osób otyłych z niedoczynnością tarczycy stężenie leptyny potrafi być o 30% większe niż w u osób otyłych z prawidłowo funkcjonującymi hormonami tarczowymi.

O co chodzi z tą leptyną? Leptyna to hormon, który informuje nas o tym, że już się najedliśmy, to „hormon sytości”. Informuje mózg „koleżanko, już zgromadziliśmy wystarczającą ilość tłuszczu, możesz odłożyć nóż i widelec”.

W przypadku osób otyłych, najprawdopodobniej w związku z przerostem tkanki tłuszczowej, leptyna nie dość zdecydowanie informuje mózg o konieczności zaprzestania jedzenia (ten mechanizm jest ciągle wściekle badany przez naukowców).

A zatem, aby poczuć moment nasycenia osoby otyłe potrzebują zjeść dużo więcej niż są w stanie wykorzystać. Zjadamy dużo więcej niż jesteśmy z stanie zużyć, bo nie czujemy się najedzeni. To sprawia, że gromadzimy jeszcze więcej tkanki tłuszczowej i nasza leptyna jeszcze gorzej sobie radzi. I tak dalej.

• Mamy zdiagnozowaną niedoczynność tarczycy (najczęściej z powodu Hashimoto), dostaliśmy odpowiednią dawkę hormonów. Nadmierna masa ciała po wyrównaniu hormonalnym się trochę zmniejszyła, bo zeszły obrzęki. Ale dalej już nie rusza w dół. To, co zgromadziliśmy w postaci tłuszczu (no, bo hormony) nie chce się samoczynnie wytopić. I zostajemy z kilkoma kilogramami za dużo.

Dlaczego niedoczynność jednak nie jest taką idealną wymówką?

• Zmniejszenie wagi sprawia, że hormony tarczycy zaczynają pracować lepiej, dochodzić do normy. Czyli jeśli zejdziemy z wagą w dół, tarczyca będzie lepiej sobie radzić.
• Otyłość (zwłaszcza centralna) jest często powiązana z dysfunkcją tarczycy. Masz tendencję do zbierania tłuszczyku właśnie w tej okolicy? To może być źle odebrane przez twoją tarczycę.
• Nadwaga i otyłość mogą zwiększać ryzyko Hashimoto, za sprawą zwiększonej ilość komórek tłuszczowych, które wykazują działania prozapalne.
• Nawet jeśli dostaliśmy swoją nadwagę w prezencie od tarczycy, nie warto jej pielęgnować. Utrata zbędnych kilogramów oprócz ogólnego zdrowia, będzie też bardzo korzystna dla funkcjonowania samej tarczycy i normalizacji hormonów.
• Jeśli w wyniku leczenia endokrynologicznego poziom hormonów tarczycy jest wyrównany, powód do przybierania na wadze z tego powodu przestaje istnieć.
• Na niedoczynność często jesteśmy „skazani”, na otyłość pracujemy sami (złe nawyki żywieniowe i brak ruchu).

Jak schudnąć przy niedoczynności tarczycy/Hashimoto?

Pierwszym i najważniejszym krokiem zanim weźmiemy się za jakiekolwiek odchudzanie jest wyrównanie hormonów tarczycy. W tym celu udajemy się do endokrynologa.

Dlaczego to takie istotne? Zastosowanie diety redukcyjnej (mocne obcinanie kalorii) w sytuacji, gdy hormony nie są jeszcze w normie jeszcze bardziej spowalnia metabolizm i wpadamy w błędne koło.

Jeśli jesteśmy pod opieką lekarza i nasze hormony wróciły do normy, możemy się wziąć za bary ze zbędnym tłuszczem.

• Obcinamy kaloryczność jak w gorącej piosence, w rytmie „despacito”, czyli powoli. Zaczynamy od 300 kcal mniej, potem może być 500 kcal na minusie. Wszystko po to, żeby metabolizm nie wariował.
• Dbamy o odpowiedni ładunek glikemiczny posiłków – osoby z niedoczynnością/Hashimoto dosyć często mają problem z zaburzoną gospodarką węglowodanową.
• Lekkostrawnie jest dobrym pomysłem – heloł zaparcia.
• Nie obcinamy za bardzo tłuszczy  – to może czasami niekorzystnie wpłynąć na układ immunologiczny. Poza tym niskotłuszczowa dieta może spowodować gorsze wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, D, E, K).
• Jeśli są jakieś alergie czy nietolerancje, to oczywiście należy je uwzględnić w diecie.
• Dieta musi być bogata odżywczo – bardzo ważna jest odpowiednia ilość pełnowartościowego białka, które zawiera aminokwasy niezbędne do syntezy hormonów tarczycy. Białko też świetnie „nakręca” metabolizm.
• Dobrze, żeby przy okazji była to dieta o działaniu przeciwzapalnym – tu ważną są min. kwasy omega-3.
• Odpowiednia ilość błonnika to podstawa każdej dobrej diety i tutaj też jest bardzo ważna.
• Woda do picia (ok. 1,5 – 2 litrów dziennie), dobry sen (6-8 godzin) i aktywność fizyczna (ile się da, długie spacery też się liczą).
• Do tego oczywiście trzeba pamiętać o żelazie, jodzie, selenie, wapniu, cynku witaminie D i innych witaminach. Nie tylko wtedy, jeśli chcemy schudnąć.

Otyłość i niedoczynność tarczycy – bo do tanga trzeba dwojga

Niedostateczna produkcja hormonów tarczycy oprócz przyczyniania się do otyłości wpływa również na pogorszenie wyników lipidogramu (cholesterol i trójglicerydy), podnosi ciśnienie krwi, podnosi poziom homocysteiny (dużo homocysteiny = zwiększone ryzyko zmian miażdżycowych w tętnicach) oraz podnosi CRP (białko reaktywne, podwyższony czy wysoki poziom oznacza stan zapalny).

Otyłość sama w sobie jeszcze podbija te wskaźniki i dodaje kilka nowych zagrożeń. Z otyłością zawsze warto walczyć, bo robimy to dla naszego zdrowia. Jeśli nie mamy na to czasu, to będziemy musieli kiedyś znaleźć czas na chorowanie.

Niedoczynność tarczycy nie musi, ale może sprawić, że ważymy za dużo.

Jednak fakt, że cierpimy na zaburzenia hormonalne tarczycy, nie skazuje nas na otyłość czy nadwagę. Ciągle wszystko jest w naszych rękach i głowach. Tylko my sami możemy coś z tym zrobić.

Jeśli ktoś szuka wymówki to zawsze ją znajdzie. Na wszystko. A z problemem utraty wagi nie trzeba borykać się w pojedynkę. Najlepsze są diety pod specjalnym nadzorem, w wersji limitowanej tylko dla nas. Zapraszam do współpracy.

Literatura

1. Ratajczak A. i wsp., „Zalecenia żywieniowe w niedoczynności tarczycy i chorobie Hashimoto”, Piel Zdr Publ. 2017;7(4):305-311
2. Kawicka A. i wsp., „Metabolic disorders and nutritional status in autoimmune thyroid diseases”, Postepy Hig Med Dosw (online), 2015;69
3. Zakrzewska E. i wsp., “Zalecenia dietetyczne w niedoczynności tarczycy rzy współwystępowaniu chorby Hashimoto” Bromat Chem Toksykol 2015;XLVIII (2) 117-127
4. Liontiris M i wsp, „A concise review of Hashimoto thyroiditis (HT) and the importance of iodine, selenium, vitamin D and gluten on the autoimmunity and dietary management of HT patients. Points that need more investigation” Hellenic Journal of Nuclear Medicine 2017; 20(1):51-56
5. Spiegelman B. i wsp., “Obesity and the Regulation of Energy Balance” Cell 2001, Vol. 104, 531–543
6. Reinehr T., “Obesity and thyroid function” Molecular and Cellular Endocrinology 2010; 316: 165–171
7. “Diagnostyka laboratoryjna w dietetyce” pod red. Naukową L. Ostrowskiej, PZWL 2018
8. „Dietetyka, żywienie zdrowego i chorego człowieka” Ciborowska H, Rudnicka A, PZWL 2018
9. Pekgor S i wsp., “Visceral Adiposity Index Levels in Patients with Hypothyroidism” Journal of the National Medical Association 2018; 110(6)
10. Amouzegar A. i wsp., “Association Between Thyroid Function and Development of Different Obesity Phenotypes in Euthyroid Adults: A Nine-Year Follow-Up” Thyroid. 2018 ;28(4):458-464.

Mogą zainteresować Cię również...

Niedoczynność tarczycy, dieta

Cholesterol po 40ce. Czy jest czego się bać?

Kasza gryczana – stir-fry ze szpinakiem, porem i papryką

Artykuł Jak schudnąć przy niedoczynności tarczycy i Hashimoto. Czy tarczyca to dobra wymówka dla nadwagi? pochodzi z serwisu Dieta po 40.

W tym artykule przedstawiam najważniejsze i uniwersalne zalecenia dietetyczne dotyczące osób chorych na niedoczynność tarczycy. W związku z tym, że podejście od strony prawidłowego odżywiania jest moim głównym celem, nie rozpisuję się na temat samej choroby. O diagnostyce nie wspominam w ogóle. To tematy, które można zgłębić na blogach endokrynologów.

Tarczyca, narząd umiejscowiony w okolicach szyi. Jej głównym zadaniem jest wytwarzaniem hormonów tarczycy: tyroksyny (T4) i trójjodotyroniny (T3). Hormony tarczycy są potrzebne niemal każdej komórce naszego ciała. Dlatego ich nieprawidłowe wydzielanie dotyka niemal każdej sfery naszego życia.

Na co wpływa praca tarczycy?

Właściwie, łatwiej byłoby wymienić na co nie ma wpływu. Ale spróbujmy. Otóż główne obszary oddziaływania hormonów tarczycy to:

• Tempo metabolizmu białek, węglowodanów i tłuszczy
• Przemiana materii
• Regulacja układu nerwowego, temperatury ciała i ogólnie poziomu naszej energii
• Regulacja siły mięśniowej
• Rozwój układu kostnego
• Regulacja gospodarki wapniowo – fosforanowej
• Embriogeneza 

Czym jest niedoczynność tarczycy i jakie są jej przyczyny?

Niedoczynność tarczycy to stan, w którym tarczyca wydziela niedostateczną ilość hormonów. Jeśli jest ich za mało, to wszystkie wyżej wymienione funkcje nie hulają tak jak trzeba.

Najczęstszymi objawami, których możemy doświadczyć to: wysuszenie skóry (zwykle na łokciach i kolanach), przyrost masy ciała i obrzęki, osłabienie i przewlekłe zaparcia, pogorszenie bystrości intelektualnej, a przede wszystkim objawy depresji. Do tego jeszcze ciągłe uczucie zmęczenia, ogólne spowolnienie i senność, kiepska tolerancja zimna, łamliwość paznokci, wypadanie włosów, czasami nawet brwi.

Jeśli niedoczynność tarczycy jest leczona, czyli poziom hormonów jest wyrównany, to objawy wyżej opisane nie występują. Dlaczego? Leczenie polega na dostarczaniu hormonów tarczycy, tych samych które wytworzyłaby sama tarczyca, gdyby działała prawidłowo. Skoro po lekach nie ma niedoborów hormonalnych, to nie ma objawów.

Najczęstszą przyczyną niedoczynności tarczycy są zapalenia tarczycy. Wśród nich prym wiedzie choroba autoimmunologiczna Hashimoto, która jest odpowiedzialna za 90% przypadków rozwoju niedoczynności tarczycy. Oznacza to całe szczęście również to, że można mieć Hashimoto, ale niekoniecznie mu się ono rozwinąć w niedoczynność tarczycy. Z drugiej strony, jeśli Hashimoto doprowadza do rozwoju niedoczynności tarczycy, to będzie oznaczało, że mamy i jedno, i drugie.

Innymi przyczynami niedoczynności mogą być: wrodzona niedoczynność tarczycy, stosowanie niektórych leków, usunięcie gruczołu tarczowego z przyczyn medycznych, znaczny niedobór jodu w diecie (obecnie bardzo rzadko się to zdarza) albo jego wrodzone, zaburzone działanie.

Niestety ostatnio zwraca się też uwagę na coraz liczniejsze przypadki niedoczynności tarczycy na skutek nadużywania preparatów jodu.

Dieta i leczenie w niedoczynności tarczycy 

Na początku trzeba sobie jasno powiedzieć, że leczenie niedoczynności tarczycy polega na uzupełnianiu hormonów tarczycy i ciągłym ich monitorowaniu pod nadzorem endokrynologa.

Nawet jeśli niedoczynność tarczycy jest wywołana Hashimoto, to leczy się niedoczynność (hormonami), a nie Hashimoto.

Choroby autoimmunologiczne, jak Hashimoto, są bardzo „wrażliwe” na wszystko to, co określamy jako zdrowy styl życia. Zdrowe odżywianie, odpowiednia ilość ruchu, dobry sen, nasze przeżywanie sytuacji stresowych i ich natężenia, nadużywanie alkoholu, palenie papierosów – to czynniki, które mają najsilniejszy wpływ na modulację przebiegu chorób autoimmunologicznych.

Jednak nawet przy stosowaniu leczenia farmakologicznego przy niedoczynności tarczycy, dieta ma kolosalne znaczenie. Witaminy i minerały odgrywają niesłychanie ważną rolę w prawidłowym funkcjonowaniu i syntezie hormonów tarczycy.

Podstawowe i uniwersalne zasady żywienia w niedoczynności tarczycy

Przemiana materii w niedoczynności tarczycy nie jest, jak wiemy bardzo imponująca. Aby to poprawić zaleca się 4-5 posiłków dziennie. Ten prosty zabieg pozwala uregulować tempo przemiany materii.

Co w „realu” oznacza spadek przemiany materii? To bardzo prosty mechanizm. Organizm pracując wolno, nie jest w stanie „przerobić” dużej części z tego do jemy. A czas płynie, przychodzi nowy dzień, nowa dostawa. To czego nie udało się zagospodarować (a sporo tego wychodzi) zostaje odłożone pod postacią tkanki tłuszczowej. A kiedy odpowiednia ilość tkanki tłuszczowej się uzbiera, to mamy nadwagę, a im dalej w las … otyłość.

Spadek masy ciała ma duże znaczenie, jeśli chodzi o normalizację hormonów we krwi. Odpowiednio dobrana dieta oczywiście pomoże schudnąć i jednocześnie będzie uwzględniać wszystkie „tarczycowe” wymagania. Najlepiej wziąć się za nią po ustabilizowaniu hormonów tarczycy lekami.

Podaż kalorii to sprawa wybitnie indywidualna, dlatego trudno o ogólne zalecenia. Jednak zwraca się uwagę na to, że bardzo duże restrykcje kaloryczne mogą spowodować wzrost THS oraz spowolnić tempo metabolizmu.

Białko

Trzeba go dobrze przypilnować właśnie ze względu na kiszkowatą przemianę materii. Abu ją rozhulać, białko powinno stanowić nawet do 20% dziennego zapotrzebowania. I to najlepiej białko pełnowartościowe tj. pochodzenia zwierzęcego (mięso, mleko i jego przetwory, jaja, ryby). Ale bez przesady, dobrze skomponowana dieta wege, też sobie z tym doskonale poradzi – od czego mamy nieocenione rośliny strączkowe.

Oprócz przyspieszenia metabolizmu, białko jest potrzebne po prostu do produkcji hormonów tarczycy, bez jego optymalnej ilości cały proces nie zadziała prawidłowo. Dostępne są również badania, w których wykazano, że prawidłowa podaż białka hamuje wypadanie włosów.

Węglowodany

Oczywiście podstawą są tu produkty zbożowe z pełnego przemiału: niższy indeks glikemiczny, więcej witamin i minerałów i błonnika. Do tego dużo warzyw i owoców. Odpowiedni ładunek i indeks glikemiczny pomaga w ładnym zarządzaniu gospodarką węglowodanową (jej zaburzenia to częsty problem przy niedoczynności). Błonnik z kolei jest nieoceniony w walce z zaparciami (tu chyba komentarz jest zbędny).

Tłuszcze, a szczególnie kwasy omega-3

Dieta nie powinna być niskotłuszczowa, żeby nie doprowadzić do niedoboru witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (A, E, D i K). Skupić się jednak warto na wartościowych tłuszczach. Nasycone kwasy tłuszczowe (odzwierzęce, olej kokosowy, olej palmowy) lepiej ograniczyć na minimum. Warto postawić na tłuszcze nienasycone: olej rzepakowy, lniany, oliwę z oliwek, awokado, pestki, nasiona, orzechy, tłuste ryby.

Szczególnie ważne są kwasy omega-3, które mają właściwości przeciwzapalne oraz pobudzają wzajemną relację hormonów T4 i T3. Podkreśla się, że omega-3 dobrze działają na płynność błon komórkowych. Dzięki temu uwrażliwiają je na działanie hormonów tarczycy. Dodatkowo kwasy omega-3 działają przeciwdepresyjnie (częsta przypadłość w niedoczynności), poprawiają koncentrację i pamięć oraz usprawniają metabolizm cholesterolu (problemy z cholesterolem to również częsta przypadłość w tej chorobie).

Żelazo

Żelazo odgrywa kluczową rolę w przemianach tyreoglobuliny w T4 i T3. Jego niedostateczna podaż może spowodować zmniejszenie produkcji hormonów tarczycy i zwiększenie stężenia THS.

• Najlepiej przyswajalne żelazo znajdziemy w mięsie, jego przetworach i podrobach.
• Roślinne źródła żelaza to przede wszystkim rośliny strączkowe, warzywa liściaste, natka pietruszki, pestki dyni. Warto wiedzieć, że bardzo wiele czynników ma wpływ na obniżenie przyswajalności żelaza ze źródeł roślinnych. Np. popijanie herbaty czy kawy do 3 godzin po posiłku potrafi w 90% zahamować absorbcję żelaza. Jest bardzo wiele kruczków i sztuczek, żeby dobrze ogarnąć temat żelaza w diecie wege, ale wątek ten jest na tyle rozległy, że zasługuje na oddzielny artykuł.

Jod

W tarczycy jest ok. 80% jodu znajdującego się w naszym organizmie. Jod wchodzi w skład hormonów tarczycy T3 i T4. Jego niedobór prowadzi do niewystarczającej ich produkcji, a dalej do wzrostu stężenia TSH. Charakterystycznym objawem znaczącego niedoboru jodu jest powstanie wola.

• Źródła jodu to przede wszystkim owoce morza: ryby, glony, skorupiaki, krewetki. Jod znajdziemy też w produktach mlecznych i jajkach, a z ciekawostek – suszone śliwki. Doskonałym źródłem jodu jest sól kuchenna jodowana (efekt wprowadzenia w Polsce programu profilaktyki jodowej).
• W niedoczynności tarczycy ważne jest utrzymywanie prawidłowej ilości jodu w diecie, a nie przekarmianie się jodem. Zarówno zbyt małe jak i nadmierne spożycie jodu w diecie może powodować problemy z tarczycą.
• Dodatkowo w przypadku Hashimoto przegięcie z jodem sprawi, że odpowiedź autoimmunologiczna układu odpornościowego będzie nasilona. Zamiast sobie pomóc doprowadzimy do zaognienia objawów.

Selen

Selenu jest również całkiem sporo w tarczycy, nic więc dziwnego, że jego obecność dla tego gruczołu nie jest obojętna. Selen odpowiada za prawidłową konwersję T4 do T3. Są badania sugerujące, że selen odgrywa ważną rolę w zmniejszeniu stanu zapalnego tarczycy. Selen wpływa też na przyswajalność jodu. Wraz ze znaczącym wzrostem selenu w organizmie nasila się wydalanie jodu.

Bardzo ostrożnie należy podchodzić do suplementacji selenem, ponieważ jest bardzo cienka granica między dawką terapeutyczną a toksyczną.

• Selen znajdziemy w otrębach, kiełkach zbóż, pełnoziarnistych produktach zbożowych, skorupiakach i rybach morskich.
• Najbardziej celebryckim źródłem selenu są orzechy brazylijskie. Jednak w zależności od kraju pochodzenia zawartość tego pierwiastka bardzo się różni. W Polsce są dostępne orzechy z Boliwii, które akurat mają najmniejszą zawartość selenu 6,4 mcg w orzechu. Dla porównania orzech z Wenezueli czy Kolumbii da nam 80,8 mcg selenu.

Cynk

Ten z kolei jest bardzo ważny dla prawidłowej syntezy i funkcjonowania tyroksyny. Bez cynku będzie za niski poziom T4 jak i T3, co oczywiście prowadzi do objawów niedoczynności tarczycy. Za mało cynku to również kiepskie tempo metabolizmu i gorzej działający układ odpornościowy.

• Najlepsze źródła cynku to sery podpuszczkowe, kasza gryczana, strączki, suszone pomidory, siemię lniane, zarodki pszenne, pestki dyni i słonecznika, pełnoziarniste pieczywo i mięso (kurde balans, nie wiedziałam, że jestem taką fanką cynku, szczególnie kilku pierwszych pozycji).
• Cynk bardzo efektywnie można zaspokoić dietą i nie ma potrzeby suplementacji. Co więcej, suplementowanie na własną rękę może doprowadzić do niedoborów żelaza i miedzi, bo tak może grzech obfitości selenu.

Witamina D

Witamina D jest bardzo ważna dla funkcjonowania układu immunologicznego. Naukowcy uważają, że niedobór tej witaminy jest jedną z istotnych przyczyn rozwoju chorób autoimmunologicznych.

Witaminę D syntezujemy wystawiając skórę (ok. 30% powierzchni) na słońce na ok. 20 minut dziennie. Najlepiej w godzinach 10.00-15.00, bo wtedy jest optymalna długość promieni słonecznych. A zatem jeśli piękne słoneczne dni spędzamy za biurkiem, to z syntezy kiszka.

• W naszym klimacie witaminę D trzeba suplementować, żeby utrzymać jej prawidłowy poziom, nie tylko w przypadku niedoczynności tarczycy, ale również, gdy nic nam nie dolega. Z diety jej dostępność jest marginalna.
• Aby dobrać odpowiednią dawkę, najlepiej wykonać badania, aby sprawdzić jej ilość w organizmie. W zależności od jej poziomu lekarz może przepisać odpowiednią dawkę.
• Witamina D w dawce 2000 jednostek jest bezpieczna i powszechnie polecana jako profilaktyka dla dorosłych, jeśli nie ma dużych niedoborów.

Witamina A

Niedobór witaminy A w diecie może wpływać na relacje podwzgórze-przysadka mózgowa-tarczyca. Dlatego dieta uboga w witaminę A i jod to przepis na rozwój niedoczynności tarczycy.

• Pod nazwą witaminy występuje wiele związków wykazujących jej aktywność biologiczną: retinol, beta karoten czy karotenoidy.
• Witaminę A znajdziemy w produktach zwierzęcych i roślinnych.
• Produkty pochodzenia zwierzęcego dostarczą nam retinolu i jego pochodnych: mleko, masło, podroby, niektóre ryby, jaja.
• W roślinach znajdziemy karotenoidy: marchew, czerwona papryka, szpinak, morele, brzoskwinie, śliwki, wiśnie.

Widać, że trzeba się wyjątkowo postarać, żeby nabawić się niedoborów witaminy A.

Substancje goitrogenne (wolotwórcze) – ograniczyć

Goitrogeny blokują przyswajanie jodu i hamują syntezę hormonów tarczycowych, dlatego w diecie osób cierpiących na niedoczynność tarczycy trzeba z nimi uważać. Uważać to znaczy ograniczyć, ale nie wyrzucać je ze swojej diety. Wyrzucać ich całkowicie nie warto, ponieważ pozbawiamy się wtedy dostępu do ważnych składników odżywczych.

Poleca się całkowite wyeliminowanie jedynie soi i jej przetworów. Zaobserwowano bowiem, że nawet niewielka ilość soi może osłabić pracę tarczycy.

Produkty zawierające substancje goitrogenne mogą być w ograniczonym zakresie spożywane jedynie przez osoby cierpiące na niedoczynność tarczycy, które mają zapewnioną dostateczna ilość jodu w diecie. W przydatku niedoborów jodu do goitrogenów należy podejść bardziej konserwatywnie.

• Substancje wolotwórcze znajdują się w brukselce, kapuście, rzepie, kalafiorze, brokule, truskawkach, kaszy jaglanej (proso), szpinaku, soi, gorczycy i orzeszkach ziemnych.
• Właściwości wolotwórcze może wykazywać również zielona herbata, która ma w swoim składzie katechiny i flawonoidy, a te mogą powodować osłabienie tarczycy.
• Goitrogeny działają tym intensywniej, im mniej mamy jodu w diecie.
• Obróbka termiczna niszczy ok. 30% substancji goitrogennych. A zatem bardzo proszę, nie jedzcie kaszy jaglanej na surowo!

Jest jeszcze wiele rzeczy, których nie poruszyłam, jak choćby kwestia diety bezglutenowej i bez laktozy w odniesieniu do osób cierpiących na niedoczynność tarczycy.

Warto też dowiedzieć się o innych produktach uważanych za sprzymierzeńców w walce z niedoczynnością i Hashimoto jak olej z czarnuszki, ashwagandha, drapacz lekarski, tarczyca bajkalaska czy przytulia. Jest coraz więcej badań naukowych na ten temat i warto być na bieżąco. Będzie o tym wszystkim niedługo.

Dieta w niedoczynności tarczycy ma przede wszystkim wspomagać leczenie farmakologiczne. Prawidłowa kompozycja jadłospisu pozwoli na unikniecie powikłań związanych z nieprawidłowym funkcjonowaniem gruczołu tarczowego: otyłości, chorób układu krążenia, cukrzycy czy osteoporozy.

Dieta powinna być zawsze dobrana do danej osoby i oprócz niezbędnych i koniecznych składników musi uwzględniać jej tryb życia, ulubione smaki czy wymagania kulinarne. Przede wszystkim zaś powinna uwzględniać wszelkie choroby współistniejące.

Jeśli potrzebujesz dobrze skrojonej diety przy niedoczynności tarczycy lub Hashimoto, zapraszam do współpracy 

Literatura:

1. Ratajczak A. i wsp. „Zalecenia Żywieniowe w niedoczynności tarczycy i Hashimoto”, Piel Zdr Publ 2017;7(4):305-311
2. Zakrzewska E. i wsp. „Zalecenia dietetyczne w niedoczynności tarczycy przy współwystępowaniu choroby Hashimoto”. Bromatl Chem Toksykol. 2015;48(2):117-127
3. Gierach M. i wsp. „Choroba Hashimoto a zaburzenia gospodarki węglowodanowej u pacjentów hospitalizowanych w Klinice Endokrynologii i Diabetologii Collegium Medicum w Bydgoszczy w latach 2001–2010” Endokryn Pol 2012;1(63):14-17
4. Markiewicz-Żukowska R. i wsp. „Zawartość witamin w dietach kobiet z chorobą Hashimoto” Brom Chem Toksykol 2011; 3:539-543
5. Maciejewski A. i wsp. “Assessment of Vitamin D Level in Autoimmune Thyroiditis Patients and a Control Group in the Polish Population” Adv Clin Exp Med. 2015 Sep-Oct;24(5):801-6.
6. Shin DY i wsp. “Low serum vitamin D is associated with anti-thyroid peroxidase antibody in autoimmune thyroiditis.” Yonsei Med J. 2014 Mar;55(2):476-81
7. Kurdybacha P. “Smoking and other goitrogens as significant risk factors of thyroid diseases” Przeg Lek 2011; 68(10):1000-1004
8. Liontiris MI I wsp. “A concise review of Hashimoto thyroiditis (HT) and the importance of iodine, selenium, vitamin D and gluten on the autoimmunity and dietary management of HT patients. Points that need more investigation.” Hell J Nucl Med. 2017 Jan-Apr;20(1):51-56
9. Nettore IC I wsp. “Sunshine vitamin and thyroid.” Rev Endocr Metab Disord. 2017 Sep;18(3):347-354
10. Guastamacchia E i wsp. “Selenium and Iodine in Autoimmune Thyroiditis” Endocr Metab Immune Disord Drug Targets. 2015;15(4):288-92.
11. Gajda S I wsp. “Diagnosis and treatment of thyroid disorders in obese patients — what do we know?” Endokrynol Pol 2019;70(3):271-276
12. “Diagnostyka laboratoryjna w dietetyce” pod red. Naukową L. Ostrowskiej, PZWL 2018
13. „Dietetyka, żywienie zdrowego i chorego człowieka” Ciborowska H, Rudnicka A, PZWL 2018

Mogą zainteresować Cię również...

Czy da się schudnąć na diecie 2000 kcal? Jaka kaloryczność jest najlepsza na odchudzanie?

Szukasz rozwiązań czy wymówek? Odchudzanie bez znieczulenia

Artykuł Niedoczynność tarczycy, dieta pochodzi z serwisu Dieta po 40.